Skip to main content

Pytania i odpowiedzi

Santisima Virgen Maria de Guadelupe

Co to znaczy, że niektóre szczepionki zostały wytworzone nieetycznie?

Oznacza to, że do produkcji pewnych szczepionek został wykorzystany „materiał biologiczny” niegodziwego pochodzenia.

Zobacz:

  • Papieska Rada ds. Duszpasterstwa Służby Zdrowia, Prewencja i szczepionki, w: Tenże, Nowa karta pracowników służby zdrowia, nr 69-70, Katowice 2017, 68-70.

Które szczepionki zostały wytworzone nieetycznie?

Są to wszystkie szczepionki wytworzone z użyciem linii komórkowych pochodzących z płodów ludzkich abortowanych w sposób zamierzony. Informacja o linii komórkowej wykorzystanej do produkcji szczepionki powinna znajdować się w Charakterystyce Produktu Leczniczego oraz w ulotce dla pacjenta.

Linie komórkowe użyte w szczepionkach wytworzonych nieetycznie są hodowlami „in vitro” komórek pobranych z żywych tkanek abortowanych płodów ludzkich.

Zobacz:

W jakich sytuacjach można spotkać się ze szczepionkami wytworzonymi nieetycznie?

Są 3 rodzaje takich sytuacji w ramach realizacji Programu Szczepień Ochronnych w Polsce:

  • przy okazji poddawania dziecka dwukrotnemu szczepieniu przeciw odrze, śwince i różyczce potrójnie skojarzoną szczepionką w ramach szczepień obowiązkowych [szczepionka finansowana z Narodowego Funduszu Zdrowia],
  • przy okazji szczepienia dziecka przeciw ospie wietrznej oraz przeciw wirusowemu zapaleniu wątroby typu A w ramach szczepień zalecanych [szczepionki płatne],
  • przy okazji szczepienia się osoby dorosłej przeciw odrze, śwince i różyczce, przeciw ospie wietrznej oraz przeciw wirusowemu zapaleniu wątroby typu A w ramach szczepień zalecanych [szczepionki płatne lub finansowane przez pracodawcę].

Czy istnieją alternatywne szczepionki dla szczepionek wytworzonych nieetycznie?

W Polsce i w innych krajach Unii Europejskiej nie ma etycznych szczepionek:

  • przeciw odrze, śwince i różyczce [szczepienie obowiązkowe],
  • przeciw ospie wietrznej [szczepienie zalecane],
  • przeciw wirusowemu zapaleniu wątroby typu A [szczepienie zalecane].

Na świecie nie ma etycznej szczepionki przeciw ospie wietrznej.

Etyczne szczepionki przeciw odrze i różyczce oraz przeciw wirusowemu zapaleniu wątroby typu A wytwarzane są w Japonii. Ponadto etyczna szczepionka przeciw odrze i różyczce wytwarzana jest w Wietnamie [transfer japońskiej technologii].

Zobacz:

W Japonii dostępne są szczepionki przeciw śwince, ale tam szczepienie przeciw śwince nie jest obowiązkowe. Bezpieczeństwo niektórych szczepów wirusa świnki stosowanych w przeszłości w japońskich szczepionkach bywało kwestionowane.

Zobacz:

Należałoby apelować do Ministerstwa Zdrowia o podjęcie rozmów z japońskimi producentami etycznych szczepionek przeciw odrze i różyczce w celu zainteresowania producentów rejestracją tych produktów w Polsce. Gdyby rozmowy okazały się skuteczne, mielibyśmy dostępne etyczne szczepionki, przynajmniej w tym zakresie.

Zobacz:

Dlaczego wykorzystywanie „materiału biologicznego” pochodzącego z abortowanych płodów ludzkich jest niegodziwe?

Człowiek posiada niezbywalną godność osoby ludzkiej od chwili poczęcia aż do naturalnej śmierci. Każda istota ludzka ma przyrodzone i niezbywalne prawo do życia. Aborcja jest świadomym i bezpośrednim zabójstwem istoty ludzkiej w początkowym stadium jej życia, obejmującym okres między poczęciem a narodzeniem. Aborcja jest wyrafinowanym złem. Jeśli aborcją jest odebranie życia niewinnej i bezbronnej osobie ludzkiej, to czyn ten jest zawsze i wszędzie moralnie niesłuszny. Jest rzeczą moralnie niedopuszczalną bezpośrednie powodowanie trwałego kalectwa lub śmierci jednej istoty ludzkiej, nawet gdyby to miało przedłużyć życie innych osób. Wykorzystywanie tkanek zabitego nienarodzonego dziecka jest współdziałaniem w złu i zgorszeniem.

„Wszyscy mają obowiązek wyrazić swój sprzeciw wobec wykorzystywania do produkcji szczepionek materiału biologicznego pochodzącego z niegodziwego źródła i zażądać od systemów opieki zdrowotnej, by dostępne były inne rodzaje szczepionek”.

Zobacz:

  • Papieska Rada ds. Duszpasterstwa Służby Zdrowia, Prewencja i szczepionki, w: Tenże, Nowa karta pracowników służby zdrowia, nr 69-70, Katowice 2017, 68-70.

Jakie jest stanowisko Kościoła katolickiego w sprawie stosowania szczepionek przygotowanych z komórek pochodzących z abortowanych płodów ludzkich?

W dokumencie Papieskiej Akademii Życia Moralne rozważania o szczepionkach przygotowanych z komórek pochodzących z abortowanych płodów ludzkich – czytamy:

„Stosowanie szczepionek, których produkcja związana jest z przerywaniem ciąży stanowi co najmniej pośrednią i odległą formę biernej współpracy materialnej w aborcji, i bardzo bliskiej biernej współpracy materialnej w zakresie obrotu nimi. Ponadto […] stosowanie takich szczepionek przyczynia się do tworzenia ogólnego przyzwolenia społecznego dla funkcjonowania przemysłu farmaceutycznego, który wytwarza je w sposób niemoralny.

Dlatego lekarze i ojcowie rodzin mają obowiązek stosowania alternatywnych szczepionek [jeśli istnieją], wywierając nacisk na władze polityczne i systemy opieki zdrowotnej, tak aby szczepionki, których stosowanie jest wolne od problemów moralnych stały się dostępne. Powinni oni odwołać się, jeśli to konieczne, do sprzeciwu sumienia w odniesieniu do stosowania szczepionek produkowanych za pomocą linii komórek pochodzenia ludzkiego z poronionych płodów. Podobnie, powinni przeciwstawić się wszelkimi środkami [w formie pisemnej, poprzez różne stowarzyszenia, media, itp.] szczepionkom, które nie mają jeszcze moralnie dopuszczalnych rozwiązań alternatywnych, tworząc presję, która sprawiłaby, że zostałyby przygotowywane alternatywne szczepionki nie związane z aborcją płodu ludzkiego i domagać się rygorystycznej prawnej kontroli producentów przemysłu farmaceutycznego”.

W odniesieniu do szczepionek nie posiadających alternatywy dokument potwierdza dopuszczalność stosowania istniejących w międzyczasie tak dalece jak jest to konieczne w celu uniknięcia poważnego zagrożenia nie tylko dla własnych dzieci, ale także, a może nawet bardziej, dla stanu zdrowia społeczeństwa jako całości – szczególnie dla kobiet w ciąży.

Zobacz:

Problem doprecyzował dokument Kongregacji Nauki Wiary Dignitas personae:

„Zagrożenie życia dziecka może upoważnić rodziców do zastosowania szczepionki wyprodukowanej przy użyciu linii komórkowych niegodziwego pochodzenia, niemniej jednak pozostaje obowiązek wszystkich, by wyrazić swój sprzeciw i zażądać od osób odpowiedzialnych za systemy opieki zdrowotnej, by dostępne były inne rodzaje szczepionek”.

Zobacz:

W 2017 roku Papieska Akademia Życia, Krajowe Biuro ds. Duszpasterstwa Służby Zdrowia [CEI] i Stowarzyszenie Włoskich Lekarzy Katolickich wydały wspólną notę w sprawie stosowania szczepionek.

Zobacz:

  • Pontificia Accademia per la Vita, Ufficio Nazionale per la Pastorale della Salute [CEI] e Associazione Medici Cattolici Italiani, Nota circa l’uso dei vaccini, Roma, 31-07-2017.

Co zrobić, jeśli brakuje alternatywnej szczepionki a szczepienie dziecka jest obowiązkowe?

Brak w Europie alternatywnej szczepionki dla potrójnie skojarzonych szczepionek przeciw odrze, śwince i różyczce oraz poważne niedogodności związane z procedurą importu docelowego mogą moralnie usprawiedliwić zastosowanie przez rodziców szczepionki wyprodukowanej przy użyciu linii komórkowych niegodziwego pochodzenia w celu uniknięcia poważnego zagrożenia nie tylko dla własnego dziecka, ale także, a może nawet bardziej, dla stanu zdrowia społeczeństwa jako całości – szczególnie dla kobiet w ciąży [zakażenie różyczką we wczesnej ciąży u matki nie mającej we krwi przeciwciał łączy się z dużym ryzykiem wady rozwojowej a nawet śmierci dziecka].

Szczepiąc dziecko, należy pamiętać o obowiązku, by wyrazić swój sprzeciw wobec wykorzystywania do produkcji szczepionek „materiału biologicznego” pochodzącego z niegodziwego źródła i zażądać od Ministerstwa Zdrowia, które wytycza kierunki polityki zdrowotnej kraju, by dostępne były inne rodzaje szczepionek.

„Rodzice, jeśli korzystają z nieetycznych szczepionek, dla których nie ma na rynku skutecznej alternatywy, nie ponoszą moralnej winy. W takim wypadku zastosowanie szczepionki, przy odrzuceniu w sumieniu w sposób kategoryczny zła aborcji, musi być postrzegane jako swego rodzaju przymus i konieczność, którym należy poddać się w celu zapewnienia dobra, jakim jest zdrowie dziecka. Co więcej, istnienie moralnie niekontrowersyjnej szczepionki, która jednak mogłaby się okazać mniej efektywna, usprawiedliwia zastosowanie szczepionek produkowanych na ludzkich liniach komórkowych. Tylko taki wybór skuteczniej zażegna niebezpieczeństwo choroby jednostki, a pośrednio i społeczeństwa. Powstrzymać się od stosowania takich szczepionek można jedynie wtedy, kiedy nie będzie się to wiązało z poważnym ryzykiem uszczerbku na zdrowiu dziecka czy nawet, co gorsza, z wybuchem epidemii”.

Zobacz:

Co zrobić, jeśli brakuje alternatywnej szczepionki a szczepienie dziecka jest zalecane?

Należy wnikliwie rozważyć, czy dziecko należy do grup wysokiego ryzyka zagrożonych ciężkim przebiegiem ospy wietrznej lub wirusowego zapalenia wątroby typu A, i czy zakażenie może być czynnikiem zagrażającym życiu, a w związku z tym, czy istnieje uzasadniona potrzeba użycia nieetycznej szczepionki.

Jakie konsekwencje grożą rodzicom za odmowę obowiązkowego szczepienia ochronnego dziecka?

Należy wiedzieć, że za odmowę szczepienia dziecka przeciw odrze, śwince i różyczce rodzicom grożą konsekwencje. W art. 115. Kodeksu wykroczeń istnieje zapis:

§ 1. Kto, pomimo zastosowania środków egzekucji administracyjnej, nie poddaje się obowiązkowemu szczepieniu ochronnemu przeciwko gruźlicy lub innej chorobie zakaźnej albo obowiązkowemu badaniu stanu zdrowia, mającemu na celu wykrycie lub leczenie gruźlicy, choroby wenerycznej lub innej choroby zakaźnej, podlega karze grzywny do 1500 złotych albo karze nagany.

§ 2. Tej samej karze podlega, kto, sprawując pieczę nad osobą małoletnią lub bezradną, pomimo zastosowania środków egzekucji administracyjnej, nie poddaje jej określonemu w § 1 szczepieniu ochronnemu lub badaniu.

Czy dzisiaj jest sens protestować przeciw szczepionkom, do produkcji których wykorzystywane są linie komórkowe pochodzące z płodów ludzkich abortowanych w latach 60. XX wieku?

Podnoszona od czasu do czasu argumentacja, że dzisiaj nikt nie dokonuje aborcji, aby produkować szczepionki, gdyż używane w tym celu linie komórkowe WI-38 i MRC-5 podlegają ciągłemu odtwarzaniu [rozmnażaniu] a nie są hodowlami pierwotnymi [termin ten odnosi się do 1. pasażu] – jest nieprzekonywująca.

Linie komórkowe WI-38 i MRC-5, istniejące już ponad 50 lat, mają ograniczony okres przeżywania. Normalne, diploidalne linie komórkowe mogą wydać ograniczoną liczbę pokoleń, zatem możliwa jest tylko określona liczba pasaży. Należy spodziewać się, że linie komórkowe WI-38 i MRC-5 będą w przyszłości zastąpione innymi. Nowe linie komórkowe przygotowuje się, niestety, takimi samymi metodami jak WI-38 i MRC-5. W 2015 roku w Chinach powstała linia komórkowa Walvax-2 wyprowadzona z tkanki płucnej 3-miesięcznej dziewczynki wybranej spośród 9 abortowanych dzieci, planowana do użycia w produkcji szczepionek wirusowych.

Zobacz:

Niekiedy też twierdzi się, że komórki linii WI-38 i MRC-5, rozmnożone w wyniku biotechnologii, nie mają nic wspólnego z aborcjami wykonanymi ponad 50 lat temu. Komórki te są jednak tożsame genetycznie z komórkami pochodzącymi z ciał uśmierconych na drodze aborcji dzieci. Są one „expressis verbis” komórkami potomnymi zabitych dzieci.

Dzisiaj udowadnia się, że użycie do produkcji szczepionek linii komórkowych pochodzących z abortowanych płodów ludzkich akceptowane jest zarówno przez amerykańską Agencję ds. Żywności i Leków, jak i przez Światową Organizację Zdrowia, równocześnie głosząc [ogólnikowo!], że stosowanie linii komórkowych do celów naukowych oraz do produkcji szczepionek nie jest sprzeczne ani z ustawodawstwem federalnym w Stanach Zjednoczonych, ani z ustawodawstwem w krajach Unii Europejskiej.

Nie wszystko jednak, co dopuszcza ustawodawstwo, jest godziwe. Działania te stanowią poważny nieporządek moralny przeciwko życiu i przeciwko integralności należnej każdemu z ludzkich bytów. Świadczą o instrumentalnym traktowaniu najsłabszych dla korzyści silniejszych.

Brak protestów społecznych wobec szczepionek związanych z aborcją płodu ludzkiego sprawia wrażenie, że są one powszechnie akceptowane, to zaś sprzyja firmom farmaceutycznym, które niejednokrotnie działają bez skrupułów i w sposób nieetyczny. Od protestów społecznych zależy, czy w przyszłości do produkcji szczepionek będą wykorzystywane linie komórkowe pochodzące z abortowanych płodów ludzkich, czy też produkcja szczepionek będzie nowoczesna i etyczna.

Zobacz:

Etyczne linie komórkowe pochodzenia ludzkiego można pozyskać hodując komórki macierzyste pobrane z krwi pępowinowej lub ze szpiku kostnego osoby dorosłej, a wirus różyczki można wyizolować z wymazu z gardła osoby chorej na różyczkę. Tego należałoby życzyć firmom farmaceutycznym – stosowania nowoczesnej i etycznej technologii.

Czy rodzice, którzy niekiedy czują się bezradni i zupełnie nic nieznaczący wobec machiny ośrodków badawczych, firm farmaceutycznych, Ministerstwa Zdrowia i lekarzy, rzeczywiście mogą coś zrobić?

Tak!

Dlatego należy wytrwale walczyć o alternatywne szczepionki, wykorzystując wszystkie środki prawne. Jest to zarówno prawo, jak i obowiązek rodziców. Szczepiąc dziecko przeciw odrze, śwince i różyczce szczepionką M-M-RVaxPro [podmiot odpowiedzialny MSD Vaccins] lub Priorix [podmiot odpowiedzialny GlaxoSmithKline Biologicals S.A.] – dobrze byłoby wysłać do podmiotu odpowiedzialnego list polecony za potwierdzeniem odbioru, w którym rodzice zawiadamiają, że byli przymuszeni do skorzystania z jednej z tych szczepionek, ponieważ w Europie nie istnieje ich etyczny zamiennik i zarazem apelują o produkcję etycznej szczepionki przeciw odrze, śwince i różyczce, która powstałaby bez użycia linii komórkowych pochodzących z abortowanych płodów ludzkich.

Kilka listów zapewne nie sprawi na adresacie żadnego wrażenia, ale gdyby protesty i apele stały się masowe, nie będzie można tego faktu lekceważyć. Nazwa i adres podmiotu odpowiedzialnego znajdują się w Charakterystyce Produktu Leczniczego oraz w ulotce dla pacjenta.

Wyślij:

Jakie jest stanowisko Ministerstwa Zdrowia w sprawie zagwarantowania rodzicom możliwości szczepienia dzieci środkami niebudzącymi sprzeciwu sumienia?

Na złożoną dnia 22 kwietnia 2016 roku w Ministerstwie Zdrowia „Petycję w sprawie zagwarantowania rodzicom możliwości szczepienia dzieci środkami niebudzącymi sprzeciwu sumienia”, opublikowaną na http://www.bip.mz.gov.pl/petycje/petycja-w-sprawie-zagwarantowania-rodzicom-mozliwosci-szczepienia-dzieci-srodkami-niebudzacymi-sprzeciwu-sumienia/ – Urząd częściowo tak odpowiedział:

„Jeżeli skład którejś ze szczepionek budzi u rodziców sprzeciw sumienia, mają oni prawo zakupić ze środków własnych szczepionkę wyprodukowaną w oparciu o środki zgodne z ich sumieniem i poprosić o podanie jej dziecku. Jeżeli akceptowanej przez nich szczepionki nie ma w kraju, to zgodnie z trybem określonym w art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne [Dz. U. z 2008 r. Nr 145, poz. 271 z późn. zm.] istnieje możliwość sprowadzenia z zagranicy produktu leczniczego niedopuszczonego do obrotu w Polsce, którego zastosowanie jest niezbędne dla ratowania życia lub zdrowia pacjenta”.

Trzeba przyznać, że jest to bardzo trudne i kosztowne zadanie dla rodziców w przypadku szczepienia dziecka przeciw odrze, śwince i różyczce. Wymaga ono znalezienia lekarza pediatry, który będzie posiadał wiedzę o istniejących na świecie etycznych szczepionkach przeciw odrze i różyczce oraz przeciw śwince, aby dokonać optymalnego wyboru biopreparatów pod kątem bezpieczeństwa ich stosowania i skuteczności, i który zechce wyrazić zgodę na procedurę tzw. importu docelowego. Ponadto wymaga ono znalezienia apteki, która podejmie się sprowadzenia tranzytem z zagranicy szczepionki przeznaczonej dla jednej osoby z zachowaniem łańcucha chłodniczego.

Proponowana przez Ministerstwo Zdrowia procedura importu docelowego jest nierealna i niewłaściwa dla licznie wyrażających swój sprzeciw rodziców, którzy mają świadomość, że rozwiązanie problemu społecznego kwestionowanych szczepionek należy do obowiązków państwa.

Wyślij:

Czy istnieje nadzieja na rzeczowe i konstruktywne rozwiązanie problemu społecznego szczepionek związanych z aborcją płodu ludzkiego?

Odpowiedź Ministerstwa Zdrowia na „Petycję w sprawie zagwarantowania rodzicom możliwości szczepienia dzieci szczepionkami niebudzącymi sprzeciwu sumienia” nie jest rzeczowym rozwiązaniem problemu. Co gorsza, firmy farmaceutyczne utrzymują, że wykorzystując do produkcji szczepionek linie komórkowe z abortowanych płodów ludzkich, na które otrzymały zezwolenie, postępują zgodnie z prawem, zaś amerykańska Agencja ds. Żywności i Leków i Światowa Organizacja Zdrowia akceptują ich użycie. A przecież po wojnie ta sama Światowa Organizacja Zdrowia podjęła decyzję o zniszczeniu eksperymentalnych linii komórkowych pochodzących z ciał zamordowanych Żydów. Czyż nie należałoby tego uczynić także odnośnie do linii komórkowych pochodzących z ciał nienarodzonych dzieci?

Zobacz:

W chwili obecnej rysują się 3 możliwe drogi zagwarantowania rodzicom dostępu do alternatywnych szczepionek przeciw odrze, śwince i różyczce:

  • Podjęcie przez Ministerstwo Zdrowia rozmów z japońskimi producentami etycznych szczepionek przeciw odrze i różyczce w celu zainteresowania producentów rejestracją tych produktów w Polsce. Gdyby rozmowy okazały się skuteczne, etyczne szczepionki byłyby dostępne przynajmniej w tym zakresie.
  • Wywieranie przez Ministerstwo Zdrowia presji na podmioty odpowiedzialne posiadające dopuszczenie do obrotu w Polsce potrójnie skojarzonych szczepionek przeciw odrze, śwince i różyczce, która sprawiłaby, że zostałyby przygotowywane alternatywne szczepionki nie związane z aborcją płodu ludzkiego.
  • Podjęcie przez Ministerstwo Zdrowia dalekosiężnych planów rodzimej produkcji etycznej szczepionki przeciw odrze, śwince i różyczce, aby móc zaproponować ją całej Europie jako alternatywę dla obecnie stosowanych szczepionek.

Polscy naukowcy są w stanie opracować bezpieczną i skuteczną szczepionkę przeciw odrze, śwince i różyczce bez pobierania komórek z abortowanych płodów ludzkich. Jest to realne o tyle, o ile rząd Rzeczypospolitej Polskiej, Ministerstwo Zdrowia oraz Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego będą zainteresowane finansowaniem badań, które mogłyby doprowadzić do jej wytworzenia, gdyby znalazł się potencjalny polski producent.

Jest wskazane, by naciski w tej sprawie wypływały od znaczących podmiotów:

  • Katolickiego Stowarzyszenia Lekarzy Polskich,
  • Katolickiego Stowarzyszenia Pielęgniarek i Położnych Polskich,
  • Polskiej Federacji Stowarzyszeń Rodzin Katolickich,
  • Stowarzyszenia Farmaceutów Katolickich Polski,
  • Stowarzyszenia Polskich Prawników Katolickich.